Hà Nội đang đẩy mạnh quá trình chuyển đổi phương thức sản xuất nông nghiệp từ tự phát sang sản xuất theo chuỗi giá trị, với các đầu vào và đầu ra rõ ràng, cùng với hợp đồng cụ thể. Thay vì tự bán sản phẩm thông qua thương lái, nhiều hộ nông dân đang canh tác theo tiêu chuẩn VietGAP và có sự hợp tác với doanh nghiệp để đảm bảo đầu ra ổn định.
Tại xã Tam Hưng, huyện Thanh Oai, hàng trăm hộ nông dân đã áp dụng mô hình sản xuất lúa chất lượng cao theo tiêu chuẩn VietGAP, với sự hỗ trợ kỹ thuật của Trung tâm Khuyến nông. Các giống lúa chất lượng cao như Bắc thơm số 7, Đài thơm 8, và nếp cái hoa vàng đang trở thành nguồn nguyên liệu ổn định cho các bếp ăn tập thể và trường học tại Thủ đô. Ông Đỗ Văn Kiên, Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp Tam Hưng, cho biết: “Chúng tôi duy trì 250 ha nếp cái hoa vàng và gần 500 ha các giống lúa chất lượng khác. Mỗi năm, chúng tôi cung cấp khoảng 700 tấn gạo. Từ khi liên kết với doanh nghiệp, bà con yên tâm làm theo quy trình, không còn cảnh được mùa mất giá như trước.”
Tương tự, tại phường Tùng Thiện, hợp tác xã Phúc Lâm đang mở hướng mới với cây dược liệu. Trên diện tích 3 ha, năng suất đạt 8,5 tấn/ha, sau chế biến thu về 1,2 tấn dược liệu khô. Trừ chi phí, lợi nhuận khoảng 225 triệu đồng/ha mỗi vụ. Tuy nhiên, nhiều mô hình liên kết vẫn dừng lại ở thí điểm, chưa có sự lan tỏa. Một phần vì thiếu quy hoạch vùng sản xuất đủ lớn, phần khác đến từ sự đứt gãy hợp đồng khi giá thị trường tăng, nông dân phá hợp đồng, bán tự do.
Để phát triển mô hình chuỗi giá trị, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Mạnh Phương cho biết: “Trong thời gian tới, các mô hình liên kết hiệu quả sẽ được lựa chọn, đánh giá và nhân rộng theo hướng chính quy, bài bản. Không thể phát triển chuỗi nếu vùng nguyên liệu phân mảnh, sản xuất không đồng đều. Chúng tôi sẽ phối hợp các quận, huyện quy hoạch lại vùng trồng, mở rộng diện tích đạt tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và VietGAP, tiến tới đủ sản lượng cho xuất khẩu”. Hiện tại, các địa phương và doanh nghiệp đang tích cực triển khai các mô hình sản xuất theo chuỗi giá trị, nhằm đảm bảo đầu ra ổn định và tăng thu nhập cho nông dân.
Quá trình phát triển chuỗi giá trị nông nghiệp không chỉ giúp tăng cường hiệu quả sản xuất mà còn góp phần xây dựng nền nông nghiệp bền vững, đảm bảo an toàn thực phẩm và nâng cao chất lượng sản phẩm. Đồng thời, việc liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp cũng giúp giảm thiểu rủi ro về giá cả và thị trường, tạo điều kiện cho nông dân yên tâm sản xuất và đầu tư vào sản xuất lâu dài.
Nhìn chung, việc chuyển đổi sang sản xuất theo chuỗi giá trị là hướng đi đúng đắn và cần thiết để phát triển nền nông nghiệp hiện đại, bền vững. Với sự hỗ trợ từ chính quyền và sự tích cực của các địa phương, doanh nghiệp, mô hình sản xuất theo chuỗi giá trị sẽ tiếp tục được nhân rộng, góp phần xây dựng một nền nông nghiệp Việt Nam vững mạnh và hội nhập quốc tế.