Vùng lãnh thổ Kaliningrad của Nga đang nổi lên như một điểm nóng đáng chú ý trong mối quan hệ giữa Nga và NATO. Gần đây, Tướng Christopher Donahue, Tư lệnh Lục quân Hoa Kỳ tại Châu Âu và Châu Phi, đã đưa ra nhận định rằng NATO có thể nhanh chóng chiếm đóng vùng lãnh thổ này trong trường hợp xảy ra xung đột với Nga. Tuy nhiên, các chuyên gia quân sự Nga cho rằng một động thái như vậy sẽ dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng và phức tạp.
Vùng Kaliningrad là một khu vực nhỏ, nằm tách biệt khỏi phần còn lại của Nga, và được xem là một trung tâm răn đe quan trọng của phương Tây. Tại đây, Nga duy trì một lực lượng quân đội hùng mạnh. Nếu NATO thực hiện một cuộc tấn công vào vùng lãnh thổ này, Moscow sẽ xem đó là một cuộc xâm lược cổ điển và một sự xâm phạm trực tiếp đến toàn vẹn lãnh thổ của mình.
Đáng chú ý, theo học thuyết hạt nhân của Nga, trong trường hợp bị xâm lược bằng vũ khí thông thường, nếu điều đó đe dọa đến sự tồn vong của nhà nước Nga, Moscow có thể sẽ cân nhắc sử dụng vũ khí hạt nhân. Và rõ ràng, nguy cơ mất vùng Kaliningrad – một khu vực được coi là có ý nghĩa chiến lược quan trọng – nằm trong phạm vi này.
Một cuộc tấn công vào vùng Kaliningrad sẽ được Moscow coi là một ‘Casus Belli’, tức là một lý do chính đáng để sử dụng vũ khí hạt nhân. Điều này sẽ dẫn đến một cuộc leo thang xung đột trên diện rộng, và hậu quả của nó sẽ cực kỳ nghiêm trọng, không chỉ đối với các bên trực tiếp liên quan mà còn đối với toàn bộ khu vực và thậm chí là toàn cầu.
Nhìn lại, các cuộc tấn công của Ukraine vào các khu vực Belgorod và Kursk của Nga không thể so sánh với một cuộc tấn công của NATO vào vùng Kaliningrad. Các khu vực này có đường tiếp xúc trực tiếp với khu vực chiến sự hiện tại ở Ukraine, và trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine đang diễn ra, chúng trở thành mục tiêu tự nhiên của giới chức lãnh đạo Kiev.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng các cuộc tấn công vào các khu vực của Nga này do Ukraine trực tiếp thực hiện – không phải do Liên minh Bắc Đại Tây Dương (NATO), vốn có tiềm năng hạt nhân – nên điều này không tự động dẫn đến sự leo thang căng thẳng ở cấp độ quốc tế tương tự như một cuộc xung đột trực tiếp giữa NATO và Nga.
Tóm lại, vùng Kaliningrad hiện đang là một điểm nóng đáng kể trong mối quan hệ giữa Nga và NATO. Bất kỳ hành động quân sự nào của NATO nhắm vào vùng lãnh thổ này sẽ cần được cân nhắc kỹ lưỡng, bởi hậu quả của nó có thể sẽ rất nghiêm trọng và khó lường.
Kaliningrad Oblast tiếp tục là một chủ đề nhạy cảm và trọng yếu trong thảo luận quốc tế về an ninh châu Âu và mối quan hệ giữa Nga và các nước thành viên NATO.